İş Lazım

Deneyimli Çalışan ve Deneyimsiz Çalışan Farkları, Artıları, Eksileri

Deneyim ne demek? Neden her iş yeri bizden deneyimli olmamızı istiyor. Yazımıza başlarken önce gafil bir yanlıştan dem vurmak istiyoruz. Bu yanlış, bilakis bile isteye yapılsa bile bazen hepimizi çileden çıkarıp sinirlerimizle oynuyor. Hangi internet sayfasına baksak, hangi iş ilanına başvuracak olsak kocaman harflerle yazıyorlar: Deneyimli eleman arıyoruz.

Benim yoğun olarak iş aradığım bir dönemde bu gözler neler görmedi, bu kulaklar neler duymadı sevgili parlak fikirler okurları. Bir iş ilanını unutamam asla. Şöyle yazıyordu: Yeni mezun ve deneyimli eleman alınacaktır. Yeni mezundan kasıt hem genç olması hem de az paraya tav olması. Tamam, bunu anladık. Peki hem yeni mezun olup hem de tam olarak nerede ne kadar deneyim kazanmasını bekliyorsunuz? Diye sormazlar mı adama? Belli ki sormuyorlar.

Bir iş görüşmesine gittiğimde ise kamera şakasına yakalandım sanmıştım. Zira elli yaşlarında bir adam, son derece ciddi ve soğuk, sanki birazdan idam fermanımı imzalayacakmış bir gaddarlıkta bana peş peşe sorular sordu. Ben zaten iş görüşmesinin stresi ile çeşitli sıkıntılara duçar olmuşken adamın son soruları şu an gülerek hatırlasam da o dönemde sinirlerimi allak bullak etmişti.

  • Neden çalışmadınız bu zamana kadar?
  • Çünkü yeni mezunum?
  • Yani?
  • Yani okuyordum.
  • Ama hem okuyup hem çalışanlar da var.

Böylelikle biz sizi sonra ararız dendi ve tabi aranmadı. Sanırım öncelikle bu konuyu konuşmamız iyi oldu. Zira sizi tecrübesiz bulup da sizi işe almayan herkes, bilin ki sorunu sizde değil kendinde buluyordur. Zira böyle bir şey ne matematiksel olarak ne mantıken mümkündür. Okurken neden çalışmıyorsunuz diye soran iş yerleri kafayı fena halde deneyime takmış demektir.

Ha bu arada İş Görüşmesinde Asla Yapılmaması Gereken 7 Şey adlı yazımızı da şuraya iliştirelim. Zira deneyimli görünmek iş görüşmesinde başlayan bir süreç. O nedenle iş görüşmesinde asla yapmamanız gereken şeylerden uzak durmayı başarırsanız, her ne kadar deneyimli olmasanız bile algı temasları karşı tarafa öyle hissettirebilirsiniz. Bu da ilk deneyiminizi işi kaparak pekiştirmek anlamına gelecektir. Şimdiden hayırlı olsun yeni işiniz.

Bu yazıyı her gördüğümde şunu sorarım: Deneyimin kilosu kaça? Ve nerede satılıyor? Hem yeni mezun hem deneyimli insanlar arayan dükkanlar mı ararsınız? Yoksa hiç sıfırdan kimseyi işe almayıp sürekli deneyimli insan avına çıkarak şirket politikası halinde bir ikiyüzlülük saçan mı ararsınız sektörün içine! Elbette deneyimli eleman aramakta haklı herkesi. Zira deneyimli insan ne kadar vezir etmeye müsait ise yapısı gereği aynı şekilde deneyimsiz eleman da o derece kötü sonuçlar doğurabilir iş yerinin ve işin içinde. Şimdi bunları inceleyeceğiz.

Deneyimli Elemanın İş Yerine Getireceği Avantajlar ve Yenilikler Nelerdir? 

  • Öncelikli olarak deneyimli eleman müşterisi ile nasıl konuşacağını, onlarla nasıl iletişim kuracağını çözmüş demektir. Satın almaya niyeti olmayan bir müşteriyle öyle bir konuşursunuz ki hiç aklında yokken sizden alış veriş yapabilir. Buna kandırmak değil dil ile müşteriyi ürüne doğru çekmek denir. Ancak yine kesinlikle sizden ürün almak üzere gelmiş bir müşteriyle öyle bir konuşursunuz ki müşteri o kadar alacağı olmasına rağmen o ürünü almaz. Ya da gider başkasından alır. Kendimden biliyorum. Sırf bana ve yanımdaki anneme kaba ve küstahça konuştuğu için oradan satın almadığımız ürünlerin sahipleri vardı.

 

  • Deneyimli eleman sektörün bütün kodlarını ve ana hatlarını bilir. İşleyiş nasıl olur? Nerede daha çok para, nerede daha kaliteli ürün vardır, hepsinden haberdardır. Bu nedenle de size epey para ve zaman kazandırır. Deneyimsizin 2 saatte yapacağı için 20 dakikada üstelik daha başarılı bir şekilde çözen deneyimli çalışanlar, firmanızın sektör içerisinde yükselmesinde başat rol oynar.

 

  • O işte yeni olan kişiler gibi değildir deneyimli çalışanlar. Artık bu sektöre senelerini vermişlerdir. Bu da o söz konusu sektörde kalıcı olmak istediklerini gösterir. Sizinle sürekli ve sabit olarak çalışırlar. Gün gelir maaşları az ya da daha iyi iş buldukları gerekçesiyle sizi yarı yolda bırakmazlar. Bu da sektör içinde geleceğe doğru uzanan bilinmeyen iş kodlarının arasında güvenle ve önünüzü göre göre ilerleyeceğiniz manasına gelir.

i

Deneyim demek iyi bir taktikle sahaya çıkmak demektir. Boşuna dememişler hayat fena halde futbola benzer diye. Eğer takımınız deneyimli değilse istediği kadar yetenekle donatılmış olsunlar. Deneyimin karşısında her yetenek sönük birer yıldız olarak kalır ve kendi karanlığında kaybolur. Aslolan becerileri ve akli melekeleri deneyimin zaman odaklı tutkalıyla birbirine yapıştırmak ve dört koldan hem beceri, hem kalp birliği, hem akıl hem de deneyim ile ilerlemek için iyi bir deneyim takımı oluşturmanız şarttır.

Deneyimsizliğin İş Yerinin Başına Açabileceği İşler! 

Deneyimsizlik kendi içinde ikiye ayrılır. Bir mental olarak bir fiziki olarak.

Akli deneyimsizlik aynı zamanda psikolojiye de üsluba da etki eder. Bir müşteri ile nasıl konuşacağını bilmeyen bir garson mesela… Buna çok sık rastlıyoruz. Sanki adamın parası sizin cebinizden çıkıyor. Bir müşteri olarak bir şey atıştırmak için gelmişsiniz, garsonda bir sinir, bir mimikler bütünlüğü. Benim karşıma böyle çalışanlar gelince kalkıp ayağa adama seslenesim geliyor: ”Kardeşim ben sana bir şey mi yaptım ki, sen bakışlarınla bana çok şey yapıyorsun?”

Fiziki deneyimsizlik ise işin nasıl olacağını bilememek, işin matematiğinden sınavda kalmak demektir. Örneğin bilmediğiniz bir şehirde daha önce hiç tecrübe etmediğiniz taksicilik işini yapıyorsunuz. İlk günler hatta haftalar şehrin içinde kaybola kaybola bir hal olursunuz. Bütün taksi durağı bu deneyimsiz çalışanlardan oluşursa ne olur? Taksiler, duraktan bir çıkar 2 -3 saat içinde kaybola kaybola, müşteri alamayıp üstüne benzin yakarak yarardan çok zarar ile dönerler.

O nedenle size önerimiz deneyimli insanların çatısını yani iskeletini oluşturduğu iş yerlerine istihdam yaratmak adına birkaç tane de deneyimsiz eleman almanız. Zira yetiştirmek üzere aldığınız çıraklar hem daha kıymetli olacaktır hem de ülke ekonomisine doğrudan olumlu etkiler gönderecektir.

Ama sürekli olarak deneyimli eleman peşinde koşarsanız büyük haksızlık etmiş olursunuz insanlara. Bununla birlikte yeni bir sektöre tamamen deneyimsiz elemanlardan oluşmuş bir takımla çıkmak bile bile lades demek ve daha ilk başta kaybetmek olacaktır. Ticari intiharlardan uzak durun. Dengenin peşinde olun.

Hayır kızım öyle yapmayacaksın. Daha demin anlattım ya. Hayır evladım, o dosyalar o klasöre girmeyecek. Hayır onu öyle değil böyle yapacaksınız. Ben yazarken sıkıldım ve siz bir de deneyimsiz elemanla uğraşan patronların derdini bir düşünün. Şüphesiz ki ”bir insanın başına gelebilecek en kötü şey, bir işi biliyorken başka birinin onun yapamayışını sessizce izlemektir” diyen büyük düşünürün dediği gibi, bazen deneyimsiz çalışanlar deneyimli kişilerin sadece zamanını değil akıl sağlıklarını da çalar.

Yine de deneyim her şey değildir. Akıl ile, bol mesai ile, biraz beceri biraz düşünüş ile altından kalkılmayacak hiçbir iş yoktur yeryüzünde. Bunun için diyoruz ki deneyim iyi bir şeydir, ancak o deneyime sahip olana kadar geçen süre de kutsaldır.

Yorum ekle

Takip Et

Son Yorumlar